در زمان بحرانهایی مانند جنگ، شبکه برق سراسری معمولاً اولین هدف حملات یا اولین قربانی نقص فنی ناشی از نبود سوخت و تکنسین است. در چنین شرایطی، داشتن یک سیستم «تولید برق محدود و مستقل» برای حفظ ارتباطات، روشنایی، نگهداری دارو و پختوپز، تفاوتی حیاتی ایجاد میکند.
۱. استراتژی تولید برق در زمان بحران
در شرایط جنگی، دسترسی به سوختهای فسیلی (بنزین و گازوئیل) دشوار و خطرناک میشود. بنابراین، بهترین استراتژی استفاده از سیستمهای ترکیبی (Hybrid) است: اولویت با انرژی خورشیدی (رایگان و بیصدا) و استفاده از موتور برق تنها به عنوان پشتیبان اضطراری.
۲. لیست تجهیزات ضروری و ظرفیتهای پیشنهادی
برای یک خانواده یا یک واحد کوچک، تجهیزات زیر بر اساس اولویت لیست شدهاند:
الف) پنلهای خورشیدی پرتابل (Portable Solar Panels)
در جنگ، بیصدا بودن امنیت میآورد. پنلهای خورشیدی برخلاف ژنراتور، مکان شما را لو نمیدهند.
- ظرفیت پیشنهادی: حداقل ۲۰۰ تا ۴۰۰ وات.
- ویژگی: مدلهای تاشو (Foldable) که به راحتی جمع شده و قابلیت جابهجایی سریع داشته باشند.
- کارکرد: شارژ باتریها و پاوربانکها در طول روز.
ب) ایستگاه توان قابل حمل (Portable Power Station)
این دستگاه جایگزین مدرن موتور برقهای پرصدا است. در واقع یک باتری غولپیکر با خروجی برق شهر (AC) و USB است.
- ظرفیت پیشنهادی: ۱۰۰۰ تا ۲۰۰۰ واتساعت (Wh).
- توان خروجی: حداقل ۱۵۰۰ وات (برای راه اندازی یخچال یا ابزارهای برقی).
- مزیت: شارژ شدن همزمان با پنل خورشیدی و برق شهر.
ج) موتور برق اینورتر (Inverter Generator)
اگر خورشید در دسترس نبود، به یک ژنراتور کوچک و کممصرف نیاز دارید.
- ظرفیت پیشنهادی: ۱ تا ۲ کیلووات (1-2 kW).
- نوع سوخت: دوگانهسوز (بنزین و گاز مایع/LPG). گاز مایع ماندگاری بیشتری نسبت به بنزین دارد و انبار کردن آن ایمنتر است.
- ظرفیت مخزن: حدود ۴ لیتر که میتواند ۶ تا ۸ ساعت برق تولید کند.
د) سیستم ذخیرهساز پشتیبان (Power Banks)
برای وسایل بسیار کوچک و همیشه در دسترس.
- ظرفیت پیشنهادی: ۲ عدد پاوربانک ۳۰۰۰۰ میلیآمپر ساعت (mAh) با قابلیت شارژ سریع.
- کارکرد: روشن نگه داشتن موبایل، چراغ پیشانی و رادیو جیبی.
۳. جدول برآورد مصرف در زمان بحران
برای مدیریت انرژی در جنگ، باید بدانید هر وسیله چقدر برق نیاز دارد تا ظرفیتها را درست تقسیم کنید:
دستگاه | توان مصرفی (وات) | اولویت در بحران | راهکار پیشنهادی |
لامپ LED | ۵ تا ۱۰ وات | حیاتی | استفاده از لامپهای شارژی |
گوشی موبایل | ۱۵ وات | بسیار بالا | شارژ با پاوربانک یا پنل کوچک |
رادیو موج کوتاه | ۵ وات | حیاتی | باتری خور یا شارژی |
یخچال کوچک | ۸۰ تا ۱۵۰ وات | متوسط (دارو/غذا) | اتصال به ایستگاه توان ۲۰۰۰Wh |
شارژ بیسیم لایت | ۱۰ وات | بالا (امنیت) | شارژ مستقیم از پنل |
۴. ملزومات جانبی و حیاتی (Checklist)
تولید برق بدون این قطعات ناقص است:
- اینورتر (Inverter): اگر باتری ماشین دارید، یک اینورتر ۳۰۰ تا ۵۰۰ وات برای تبدیل برق ۱۲ ولت ماشین به ۲۲۰ ولت شهری داشته باشید.
- رگولاتور یا کنترلر شارژ: برای جلوگیری از سوختن باتریها توسط پنل خورشیدی.
- کابلهای رابط و چندراهی: کابلهای با روکش ضخیم و مقاوم در برابر ضربه.
- چراغهای سولار جداگانه: چراغهایی که خودشان پنل کوچک دارند و روزها پشت پنجره شارژ میشوند.
۵. نکات امنیتی و نگهداری در شرایط سخت
- اختفای نوری: در شب، کوچکترین نور ناشی از پنلهای نمایشگر دستگاهها میتواند مکان شما را فاش کند. از پوشش پارچهای استفاده کنید.
- دوری از گرما: باتریهای لیتیومی در دمای بالا منفجر میشوند؛ تجهیزات را در خنکترین جای ممکن (پناهگاه) نگه دارید.
- مدیریت چرخه شارژ: هیچگاه نگذارید شارژ باتریها به صفر برسد؛ همیشه آنها را بین ۲۰ تا ۸۰ درصد نگه دارید تا طول عمرشان حفظ شود.
