بازار خودروهای چینی در ایران با تنوع بالا و فناوریهای روزآمد، سهم قابل توجهی از بازار را به خود اختصاص داده است. اما خرید خودروی چینی، به ویژه در بازار دست دوم، نیازمند دقت بیشتری نسبت به خودروهای داخلی سنتی است، چرا که استهلاک قطعات، دسترسی به خدمات پس از فروش و پیچیدگیهای فنی آنها متفاوت است.
۱. چک لیست فنی موتور و گیربکس (تفاوتهای کلیدی)
بسیاری از خودروهای چینی از موتورهای مجهز به توربوشارژر (Turbocharged) و گیربکسهای اتوماتیک پیشرفته (CVT یا DCT) استفاده میکنند که نگهداری آنها حساستر است.
الف) بررسی موتورهای توربوشارژ (Turbocharged)
- روغنریزی توربو: نشت روغن در اطراف محفظه توربوشارژ یا خروجی لولههای اینترکولر را بررسی کنید. نشت روغن نشانه خرابی کاسه نمد توربو است.
- صدای توربو: در حین رانندگی، به صدای سوت کشیدن توربو در زمان شتابگیری گوش دهید. صدای غیرعادی، مانند سوت خیلی بلند یا صدای ساییدگی، نشانه خرابی پرههای توربین است.
- قدرت موتور: در رانندگی آزمایشی، تأخیر زیاد (Turbo Lag) در شروع شتابگیری یا افت ناگهانی قدرت، میتواند نشانه مشکل در سنسورها، سیستم وکیوم یا خود توربو باشد.
ب) بررسی گیربکسهای اتوماتیک (CVT و DCT)
- DCT (دو کلاچه):
- لرزش و ضربه: در ترافیک شهری یا هنگام شروع حرکت و تعویض دندههای پایین، به هرگونه لرزش غیرعادی یا ضربه توجه کنید. این علائم میتوانند نشانه خرابی دیسک و صفحه کلاچهای خشک (Dry DCT) باشند که تعویض آنها پرهزینه است.
- آریزو و جک S5: مدلهای پرفروش با گیربکس DCT هستند و این نکات حیاتیاند.
- CVT (متغیر پیوسته):
- لغزش (Slippage): در شتابگیری، دور موتور باید افزایش یابد، اما سرعت خودرو باید به طور پیوسته افزایش یابد، نه با تأخیر یا لغزش.
- نشت روغن: نشت روغن گیربکس CVT (که اغلب رنگ خاصی دارد) را جدی بگیرید.
- صدای گیربکس: در حالت P و N به صدای زوزه یا تق تق از گیربکس گوش دهید.
۲. بررسی بدنه، رنگ و قطعات ظاهری
کیفیت رنگ و مونتاژ قطعات در برندهای چینی متفاوت است و باید با دقت بررسی شود.
- نوارهای آببندی و درزها: کیفیت نوارهای پلاستیکی دور دربها، صندوق عقب و سانروف را بررسی کنید. پارگی، خشکی یا شل بودن آنها نشانه کیفیت پایین مونتاژ یا نگهداری ضعیف است.
- رنگ و کیفیت پوشش: در برخی مدلهای چینی، مقاومت رنگ در برابر اشعه UV و خط و خش ممکن است کمتر باشد. به دنبال پریدگیهای جزئی رنگ یا کدر شدن نامتعارف باشید.
- قابلیت کارشناسی رنگ: به دلیل تنوع ضخامت رنگ در مدلهای مختلف، حتماً از کارشناس متخصصی استفاده کنید که با استانداردهای آن برند چینی آشنا باشد.
۳. بررسی سیستمهای الکترونیکی و آپشنها
خودروهای چینی مملو از آپشنهای الکترونیکی هستند که خرابی آنها میتواند هزینهبر باشد.
- مالتیمدیا و دوربین: عملکرد صفحه نمایش، دوربین 360 درجه (در صورت وجود)، سنسورهای پارک و سنسور نور/باران را به دقت بررسی کنید.
- سیستم تهویه: عملکرد صحیح کولر، بخاری و دمپرهای تنظیم هوا (در مدلهای دارای تهویه اتوماتیک) را چک کنید.
- دیاگ پیشرفته: دیاگ کامپیوتری در خودروهای چینی حیاتی است. سیستمهای کنترلی موتور، گیربکس، ABS، ESP و TPMS (سنسور فشار تایر) باید بدون خطای دائمی باشند.
- تست درایو (رانندگی آزمایشی):
- ESP: در یک فضای ایمن، فرمان را به سرعت بیزپیچ کنید. اگر ESP درست کار کند، چراغ آن باید چشمک بزند.
- ABS: یک ترمز ناگهانی برای بررسی عملکرد ABS و سنسورهای چرخ انجام دهید.
۴. ملاحظات تخصصی خرید خودرو چینی
خرید خودروی چینی، فراتر از بررسی فنی، نیازمند توجه به عوامل بازار و خدمات است.
الف) قطعات و خدمات پس از فروش
- فراوانی قطعات یدکی: قبل از خرید، از فراوانی و قیمت قطعات مصرفی و بدنه خودرو در بازار اطمینان حاصل کنید. برخی مدلها پس از خروج از خط تولید، با مشکل تأمین قطعات مواجه میشوند.
- تخصص تعمیرکار: مطمئن شوید که تعمیرگاههای مجاز و تخصصی در منطقه شما، تخصص لازم برای عیبیابی موتور توربو و گیربکسهای پیشرفته (به ویژه DCT) آن مدل خاص را دارند.
ب) ارزش بازار و افت قیمت
- افت قیمت اولیه: خودروهای چینی معمولاً در سالهای اول افت قیمت بیشتری را تجربه میکنند. در زمان خرید مدلهای کارکرده، قیمت باید به طور منطقی با کارکرد و سلامت فنی مطابقت داشته باشد.
- برند و اعتبار: برندهای معتبرتر و شناختهشدهتر (مانند مدیران خودرو یا کرمان موتور) معمولاً از خدمات پس از فروش بهتر و بازار دست دوم روانتری برخوردارند.
ج) نکات فنی خاص (رایج در خودروهای چینی)
- داغ کردن: برخی مدلها (به ویژه کراساوورهای توربو در ترافیک) ممکن است مشکلاتی در سیستم خنککاری یا دمای گیربکس داشته باشند. در تست درایو طولانی و ترافیک سنگین، به آمپر دمای آب و پیامهای هشدار گیربکس توجه کنید.
- کیفیت مواد کابین: کیفیت مواد پلاستیکی و چرم مصنوعی کابین را بررسی کنید. ترک خوردگی یا پوسته شدن سریع مواد داشبورد و روکش صندلی نشانه کیفیت پایین مواد اولیه است.
۵. چک لیست جامع نهایی
وضعیت | مورد | ملاحظات تخصصی |
موتور | صدای غیرعادی توربوشارژر | صدای سوت بیش از حد بلند یا تق تق |
گیربکس DCT | لرزش یا ضربه در شروع حرکت/ترافیک | نشانه خرابی دیسک و صفحه کلاچها |
گیربکس CVT | لغزش و تأخیر در شتابگیری | نشانه فرسودگی تسمه یا مخروطیها |
الکترونیک | خطاهای فعال در دیاگ (ABS/ESP/TPMS) | خطای سنسورهای حیاتی را جدی بگیرید. |
بدنه | کیفیت مونتاژ درزهای دربها و صندوق | ناهماهنگی و اختلاف شدید در فاصله بین قطعات |
خدمات | دسترسی به قطعات بدنه و گیربکس | قبل از خرید، از وضعیت تأمین قطعات مطمئن شوید. |
سیستم خنککاری | نشت آب از اطراف منبع انبساط یا رادیاتور | نشانه ضعف سیستم خنککاری در موتورهای توربو |
توصیه نهایی: برای خرید خودروی چینی، به دلیل پیچیدگیهای الکترونیکی و سیستمهای توربو، کارشناسی باید توسط فردی انجام شود که تخصص کافی در عیبیابی کامپیوتری و مکانیکی همان برند خاص چینی را داشته باشد.
